Πώς να προετοιμάσω το παιδί για το προνήπιο;

Στην Ελλάδα η υποχρεωτική εκπαίδευση ξεκινάει τον Σεπτέμβριο της χρονιάς που το παιδάκι μας γίνεται 4 χρονών. Αυτό σημαίνει ότι κάποια παιδιά θα είναι λίγους μήνες μεγαλύτερα από 3,5 ετών, ενώ άλλα θα είναι λίγους μήνες πριν από τα 5. Και κάποια θα είναι πιο έτοιμα από άλλα για αυτή τη μετάβαση.

Πώς μπορείτε να καταλάβετε αν το δικό σας παιδί είναι όσο έτοιμο γίνεται; Και τι μπορείτε να κάνετε ώστε να το προετοιμάσετε για αυτό το βήμα;

Είναι το παιδί μου έτοιμο για το προνήπιο;

Ομολογουμένως, μιλάμε για μικρά παιδιά, που θα έχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τους σε ανάπτυξη, δεξιότητες και εμπειρίες. Πολλά παιδιά σε αυτή τη φάση, θα δυσκολευτούν, καθώς βρίσκονται ακόμα σε ηλικία που βιώνουν άγχος αποχωρισμού και δεν ενδιαφέρονται ακόμα ιδιαίτερα για συσχέτιση με συνομήλικα.

Σίγουρα τα παιδιά που έχουν πάει παιδικό σταθμό την προηγούμενη χρονιά, έχουν ένα προβάδισμα στο κομμάτι της ετοιμότητας – χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν θα δυσκολευτούν και αυτά με μια ενδεχόμενη αλλαγή περιβάλλοντος και συμμαθητριών/συμμαθητών.

Στο στάδιο του προνηπίου δεν μπορούμε να μιλήσουμε για ετοιμότητα, όπως μιλάμε στην είσοδο στο Δημοτικό, που υπάρχουν συγκεκριμένα, αξιολογήσιμα κριτήρια. Υπάρχουν, όμως, κάποια στοιχεία που αν υπάρχουν ήδη θα είναι βοηθητικά στη μετάβαση και, αν από την άλλη, δεν υπάρχουν ακόμα, μπορούμε να τα δουλέψουμε με τα παιδιά τους μήνες πριν και μετά την αρχή του προνηπίου:

Έχει περάσει το παιδί χρόνο χωρίς εσάς, εκτός του περιβάλλοντος του σπιτιού του;

Αν αυτό είναι κάτι που συμβαίνει, είναι κάτι ενδεχομένως βοηθητικό για τη μετάβαση - αν δεν έχει συμβεί ακόμα, επειδή θα είναι αρκετά δύσκολο για ένα μικρό παιδί να βρεθεί πρώτη φορά χωρίς εσάς σε ένα εντελώς καινούριο περιβάλλον με εντελώς καινούρια άτομα, τότε ίσως μπορείτε να βάλετε στο πρόγραμμα να αρχίσει να μένει που και που 2-3 ώρες στο σπίτι της θείας, του παππού ή σε ένα φιλικό σας σπίτι. 

Μπορεί να ζητάει αυτό που χρειάζεται; 

Αν έχει δυσκολία στο να ζητήσει ένα ποτήρι νερό από π.χ. τη γιαγιά, αυτό ενδέχεται να είναι κάτι που θα δυσκολέψει τη μετάβαση στο σχολικό περιβάλλον. Μπορείτε να παίξετε μαζί με το παιδί, παιχνίδια ρόλων με σενάρια που θα χρειαστεί να κάνει ακριβώς αυτό (ή να το κάνετε εσείς στον δικό σας ρόλο). Επίσης, στην καθημερινότητά σας στο σπίτι, θα είναι καλό να δημιουργήσετε χώρο ώστε το παιδί να αρχίσει να ζητάει και να μην έχετε εσείς στον νου σας να προσφέρετε το νερό, το φαγητό, το μπουφάν.

Μπορεί να αυτοεξυπηρετηθεί στο φαγητό και στην τουαλέτα;

Ευτυχώς οι δασκάλες και οι δάσκαλοι στα προνήπια και στα νηπιαγωγεία, λειτουργούν αρκετά υποστηρικτικά ως προς αυτά. Παρ’ όλα αυτά, δεν μπορούν (και δεν επιτρέπεται) να τα αναλάβουν εξ’ ολοκλήρου. Οπότε, αν το παιδάκι σας δυσκολεύεται ακόμα να φάει μόνο του, τότε κάντε εξάσκηση στο σπίτι και επιλέξτε για αρχή να στέλνετε πιο στεγνά φαγητά που δεν χρειάζονται μεγάλη δεξιότητα με τα κουτάλια και τα πιρούνια. 

Στο κομμάτι της τουαλέτας τα πράγματα είναι πιο δύσκολα, αφού αν ένα παιδί δεν είναι ακόμα έτοιμο να βγάλει την πάνα, τότε δεν είναι ακόμα έτοιμο. Παρ’ όλα αυτά, μπορεί να μάθει να αλλάζει μόνο του την πάνα βρακάκι αν χρειαστεί και να κάνει εξάσκηση να καθαρίζει τον εαυτό του – όσο μπορεί και όπως μπορεί -  με μωρομάντηλο.

Συμμετέχει ευχάριστα σε ομαδικές δραστηριότητες;

Αν ναι, τότε αυτό είναι σίγουρα ένα σημάδι ότι το παιδί είναι πιο έτοιμο για το σχολείο. Αν όχι, τότε ίσως έχει νόημα να φροντίσουμε να το πάμε σε κάποια ομαδική δραστηριότητα, που θα μπορούμε να το υποστηρίξουμε με τη διακριτική μας παρουσία. 

Αυτό που θυμόμαστε πάντα είναι ότι η πίεση έχει – με μαθηματική ακρίβεια – τα αντίθετα αποτελέσματα. Προχωράμε να δουλέψουμε αυτά τα σημεία, πάντα με σεβασμό προς το παιδί.

Μάθε περισσότερα για το πως μπορείς να βοηθήσεις το παιδί σου να προσαρμοστεί στη νέα σχολική καθημερινότητα εδώ!