Παιδί & Οθόνες: Πώς να περιορίσεις την χρήση τους

Μια συχνή δυσκολία που αντιμετωπίζουν οι γονείς στην καθημερινότητα, είναι ο περιορισμός της χρήσης οθονών από τα παιδιά, έτσι ώστε το διάβασμα για το σχολείο να μην μένει πίσω και να μην γίνεται μόνιμο πεδίο συγκρούσεων. 

Γιατί είναι τόσο δύσκολο να «αφήσουν κάτω» τις οθόνες;

Οι οθόνες πια, δεν είναι όπως ήταν πριν από 30 – 40 χρόνια που ήμασταν οι περισσότεροι γονείς παιδιά. Τώρα έχουν έρθει τα social media, το gaming και οι πλατφόρμες ταινιών και σειρών (π.χ. Netflix). Το κάθε ένα από αυτά είναι σχεδιασμένο με τέτοιο τρόπο, ώστε να κάνει τους χρήστες τους να νιώθουν ότι χρειάζονται αυτή τη δραστηριότητα – με άλλα λόγια είναι φτιαγμένα για να είναι εθιστικά. 

Δεν θα μπω εδώ σε λεπτομέρειες για το πώς το καταφέρνουν αυτό, θα σας πω όμως ότι πολλά άτομα που εμπλέκονται στην ανάπτυξη των σχετικών προϊόντων και τεχνολογίας, δεν επιτρέπουν στα παιδιά τους τη χρήση τους ή – κατ΄ ελάχιστο – θέτουν πολύ αυστηρούς περιορισμούς σε αυτή. Και είμαι σίγουρη ότι, βιωματικά, μέσα από τη δική σας επαφή με το κινητό σας και τα social, σε ένα βαθμό τουλάχιστον, το καταλαβαίνετε καλά αυτό που σας αναφέρω εδώ.

Όλα αυτά τα αναφέρω, γιατί θέλω να αυξήσω την ενσυναίσθησή σας ως προς τη δυσκολία που έχουν τα παιδιά να συμμορφωθούν με τους περιορισμούς που προσπαθούμε οι γονείς να θέσουμε στη χρήση οθονών. Γιατί, όπως διάβασα σε ένα βιβλίο πρόσφατα, «το πρόβλημα δεν είναι ότι οι άνθρωποι δεν έχουν αυτοσυγκράτηση, αλλά ότι υπάρχουν χιλιάδες άνθρωποι στην άλλη άκρη της οθόνης που η δουλειά τους είναι να κάμψουν την αυτορρύθμισή σας». Πόσο μάλλον των παιδιών. 

Τι μπορούμε να κάνουμε για να βοηθήσουμε τα παιδιά;

Η ειδικός ψυχικής υγείας σε θέματα σχετικά με τον εθισμό στην τεχνολογία, Hilarie Cash λέει: «Τα παιδιά χρειάζονται ύπνο και σωματική δραστηριότητα, χρόνο με την οικογένειά τους και χρόνο για να χρησιμοποιήσουν τη φαντασία τους».

Η αλήθεια είναι ότι αν υπάρχουν όλα αυτά ο χρόνος που απομένει για οθόνη είναι αναγκαστικά περιορισμένος. Όμως, όταν υπάρχουν όλα αυτά, είναι και η επιθυμία των παιδιών για την οθόνη περιορισμένη.

Οπότε, για να βοηθήσουμε τα παιδιά να έχουν μια καλή ισορροπία, χρειαζόμαστε ιδέες γύρω από αυτούς τους άξονες. Μερικές τέτοιες ιδέες είναι:

• ευκαιρίες για παιχνίδι εκτός σπιτιού,
• προγραμματισμένος, αποκλειστικός χρόνος μαζί μας,
• υπνοδωμάτια χωρίς οθόνες,
• εξωσχολικές δραστηριότητες.

Πώς μπορείτε να κάνετε το κλείσιμο της οθόνης ευκολότερο;

1. Κάντε ένα πλάνο από πριν την έναρξη της σχολικής χρονιάς, σχετικά με τους κανόνες γύρω από τις οθόνες.
2. Συνδεθείτε για να αποσυνδεθεί: όταν έρχεται η ώρα να κλείσει η οθόνη, καθίστε δίπλα στο παιδί, δείξτε ενδιαφέρον για αυτό που κάνει, μπείτε εσείς στον κόσμο του, έτσι ώστε μετά να μπορέσετε να του θυμίσετε ότι έρχεται η ώρα να κλείσει η οθόνη και αυτό να καταφέρει να σας ακούσει.
3. Χρειάζεται να αντέξετε: το παιδί είναι πιθανό να επιμείνει. Να διαμαρτυρηθεί. Χρειάζεται να το αντέξετε, να μείνετε ήρεμες και ήρεμοι και να κρατήσετε το όριο που έχετε αποφασίσει. Όπως ήδη είπαμε εξάλλου, είναι απολύτως δικαιολογημένο να δυσκολεύονται.

Δύο πολύ σημαντικά πράγματα για κλείσιμο

1. Αφήστε τα να βαρεθούν. Τα παιδιά συχνά μας λένε «βαριέμαι» και εμείς το ακούμε σαν να πρέπει οπωσδήποτε να τα ανακουφίσουμε από αυτό το συναίσθημα. Και συχνά, σε αυτό το σημείο, μπαίνει ως λύση μια οθόνη. Όμως, η βαρεμάρα είναι υπέροχο πράγμα, γιατί, χωρίς τη βαρεμάρα, δεν έρχεται η δημιουργικότητα. 
2. Αφήστε το κινητό σας στην άκρη. Τα παιδιά μαθαίνουν κυρίως μέσα από το παράδειγμά μας και έτσι χρειάζεται να το δώσουμε. Οπότε, όταν είστε σπίτι, αφήστε το κινητό σας σε μια άκρη, κλείστε την τηλεόραση/τον υπολογιστή και δείξτε στα παιδιά ότι υπάρχουν και άλλοι τρόποι να περάσουμε την ώρα μας. Δυσκολάκι. Το ξέρω!